Tomatenjam maken is verrassend eenvoudig en levert een heerlijke, zoet-hartige spread op die perfect past bij kaas, vlees of gewoon op een boterham. Het klinkt misschien ongebruikelijk, maar tomaten bevatten van nature veel pectine en suikers, waardoor ze zich goed lenen voor het maken van jam. De smaak is een mooie balans tussen zoet, zuur en een vleugje kruidigheid, afhankelijk van welke specerijen je toevoegt.
Zelf tomatenjam maken heeft als voordeel dat je precies kunt bepalen hoe zoet of pittig je hem maakt. Je kiest zelf de beste tomaten en vermijdt overbodige toevoegingen zoals conserveringsmiddelen. Bovendien kun je een voorraad aanleggen en de jam bewaren in glazen potten. Als je wilt, kun je de potten na het vullen en afsluiten kort op de kop zetten om een nog betere afsluiting te krijgen. Let er wel op dat sommige deksels niet goed tegen het zuur in de tomaten kunnen. In dat geval is het beter om speciale deksels te kopen die hiertegen bestand zijn.

Hoe tomatenjam maken?
Benodigdheden
- Grote pan
- Scherp mes
- Snijplank
- Steriele jampotten met deksels
- Pollepel
- Zeef (optioneel, als je een gladde jam wilt)
- Trechter (handig bij het vullen van de potten)
Ingrediënten
- 1 kilogram rijpe tomaten
- 500 gram geleisuiker of gewone suiker met 10 gram pectine
- 1 citroen sap en rasp
- 1 theelepel zout
- 1 theelepel gemberpoeder of kaneel optioneel
- 1 snufje chilipoeder optioneel, voor een pittige variant
Bereiding
1. Tomaten ontvellen
- Breng een grote pan met water aan de kook en maak intussen een kruisje in de onderkant van elke tomaat. Dompel de tomaten 30 seconden in kokend water en spoel ze daarna af met koud water. De velletjes laten nu makkelijk los. Pel de tomaten en snijd ze in kleine stukjes.
2. Tomaten koken
- Doe de tomatenstukjes in een grote pan en breng ze op laag vuur aan de kook. Laat ze 10 tot 15 minuten zachtjes pruttelen zodat ze goed zacht worden. Wil je een gladde jam? Gebruik dan een staafmixer of druk de tomatenmassa door een zeef.
3. Suiker en citroen toevoegen
- Voeg de geleisuiker, het citroensap en de citroenrasp toe aan de pan. Roer goed door en breng het geheel opnieuw aan de kook. Laat de jam 10 tot 15 minuten doorkoken, totdat hij begint in te dikken. Roer regelmatig om aanbranden te voorkomen.
4. Specerijen toevoegen (optioneel)
- Als je extra smaak wilt, voeg dan nu de gember, kaneel of chilipoeder toe. Proef en pas de smaak aan naar wens.
5. Jam testen op dikte
- Doe een klein beetje jam op een koud schoteltje en laat het een paar seconden afkoelen. Trek er met je vinger een streep doorheen. Als de jam niet meer terugloopt, is hij dik genoeg. Is hij nog te dun? Laat hem dan een paar minuten langer koken.
6. Jam in potten gieten
- Giet de hete jam met een trechter in steriele jampotten en sluit ze direct af. Zet de potten optioneel 5 minuten op de kop voor een betere afsluiting.
Hoelang is tomatenjam houdbaar?
Als de jam goed gesteriliseerd en luchtdicht afgesloten is, blijft hij ongeveer 6 tot 12 maanden houdbaar op een koele, donkere plek. Na openen bewaar je de jam in de koelkast en gebruik je hem binnen 2 tot 3 weken.
Vijf variaties en aanpassingen
Met kruiden
Voeg verse basilicum, tijm of rozemarijn toe voor een kruidige smaak.
Extra fruit
Combineer tomaten met aardbeien of perziken voor een zachtere, zoetere jam.
Met balsamicoazijn
Een scheutje balsamicoazijn geeft een diepe, hartige smaak.
Minder suiker
Gebruik minder suiker en voeg appel of geleermiddel toe om de jam toch stevig te houden.
Met honing of agavesiroop
Vervang een deel van de suiker door honing of agavesiroop voor een andere zoetheid.

Wilhelmus Hengstmengel
Auteur en kokAls kok weet Wilhelmus Hengstmengel als geen ander, lekker eten begint bij het op de juiste manier bewaren van levensmiddelen. Hij heeft inmiddels ruim 15 jaar ervaring in de keuken (dus ook met het bewaren en invriezen van onder andere groente, fruit, vlees, vis, en gerechten), en schrijft artikelen en recepten voor diverse Nederlandstalige receptensites (onder andere deze site), en enkele Duitstalige receptensites. Als oud groenteboer weet hij veel over groenten en fruit, en door het veelvuldig koken ook veel over de bereiding van vlees en vis. En natuurlijk over het langer goed houden van voedingsmiddelen. Hij heeft een passie voor het schrijven over simpele gerechten en kookmethoden. is een geboren Rotterdammer, maar vandaag de dag een echte Tiroler en Wereldburger. Bewaren en invriezen is over de hele wereld nagenoeg hetzelfde, maar toch soms net even anders.